Памёр шведскі паэт, нобелеўскі лаўрэат Тумас Транстромер

Пра гэта ў пятніцу паведаміў выдавецкі дом Bonniers. Датай смерці называюць 26 сакавіка.

Тумас Транстромер — аўтар 12 кніг вершаў і прозы, сярод іх — «Забароненыя крылы», «Жалобная гандола». Нобелеўскую прэмію Транстромеру ўручылі «за кароткія, напаўпразрыстыя вобразы, якія даюць абноўлены погляд на рэальнасць». 

Яго творы перакладзеныя прынамсі на 50 моваў. На беларускую мову творы Транстромера перакладалі Лявон Баршчэўскі, Алеся Башарымава, Дзмітры Плакс і Аляксандр Лукавенкаў.

На старонках "Нашай Нівы" з'явіліся некалькі вершаў спадара Тумаса, перакладзеных на беларускую мову Лявонам Баршчэўскім:

У Стакгольме памёр Тумас Транстромер, адзін з рэдкіх у апошнія гады літаратараў, якому ўдалося атрымаць Нобэлеўскую прэмію за паэзію. Пісаў ён наогул няшмат, але напісанага ім хапіла, каб запомніцца тым, хто ў паэзіі аддае перавагу не эпатажу, а тонкаму густу і праўдзівай лірычнасці…

Тумас Транстромер

Вэрмэр

Свет безабаронны. Адразу за сцяной трывога.
Гатэль: мармытанне, смех, зубоўны скрыгат, слёзы, гуд званоў
і ненармальны швагер,
перад якім усё мусіць дрыжаць.
Вялізны выбух, запознена-ўратавальны трап,
абдоймы лодак на прычале, грошы,
што набіліся не ў тую кішэнь,
пазоў адзін, другі, гаршкі пад кветкі чырвоныя,
у поце ад прадчування вайны.

Адсюль, проста цераз мур можна прайсці ў майстэрню,
вомігам пражываючы сотні гадоў.
Карціны з назовамі: «Урокі музыкі» і «Жанчына ў блакітным чытае ліст»
- яна на восьмым месяцы, два сэрцы б'юцца ў ёй.
На сцяне насупраць скамечаная мапа, пад ёй Terra Incognita.
Дыхай спакойна … Да фатэля прыбітая сіняя экзатычная тканіна.
Залатыя ніты прыляцелі з хуткасцю нечуванай
і ўцяліся ў крэслы так,
нібыта вечна былі нерухомыя.
Пэндзаль павінен лунаць і быць прытым устойлівым,
і таму тут кожная з’ява
адчувала з глыбінь і вышыні, з бакоў
адваротнай сцяны ціск ветру.

Як балюча праходзіць праз сцены!
Але свет адзіны, а сцены … сцены – жыццё.
У кожнага свая сцяна.
І кожны – частка сцяны.
Пра гэта можна ведаць — не ведаць,
але гэтак для ўсіх, толькі не для дзяцей:
Для іх няма сценаў.
Беляцца, нібы крэйдай, сцены светлым небам,
нібыта зварот да пустаты,
а пустата, нам паказаўшы аблічча сваё,
раптам шэпча: «Я не пустая. Я ўсім адкрытая!»

 

Раманскія скляпенні

Усярэдзіне магутнага раманскага касцёлу быў тлум турыстаў.
Скляпенне ўзвышалася над скляпеннем, і так без канца.
Дрыжала полымя некалькіх свечак.
Мяне абняў анёл без аблічча
І зашаптаў, працінаючы мяне наскрозь:
«Не саромейся, што ты чалавек — ганарыся тым!
Унутры цябе скляпенне над скляпеннем, і няма ім канца.
Цябе не скончаць ніколі, і гэта слушна».
Слёзы мне засляпілі вочы,
І мяне тут вывелі на сляпучы ад сонца пляц
Разм з містэрам Джоўнзам ды місіс Джоўнз,
Танакам-сан ды сіньёрай
Сабатыні,
І ў кожнага ўнутры адкрывалася скляпенне за скляпеннем
і так без канца.

nn.by

ПрайдзіСвет